Theo CEO Alex Fine của công ty hạ tầng Fun, tương lai thanh toán crypto sẽ chứng kiến sự biến mất hoàn toàn của các dịch vụ on-ramp và bridge độc lập. Thay vì buộc người dùng đi qua các bước chuyển đổi phức tạp, thế hệ ứng dụng mới sẽ nhúng trực tiếp thanh toán vào trải nghiệm, biến việc chuyển tiền trên blockchain trở nên vô hình. Sự thay đổi mang tính bước ngoặt này hứa hẹn gỡ bỏ điểm nghẽn kỹ thuật, mở đường cho sự chấp nhận rộng rãi hơn tại thị trường Việt Nam.
Tương lai thanh toán crypto: Sự kết thúc của on-ramp và bridge
Alex Fine khẳng định thời đại của các cổng on-ramp và các trang bridge bên ngoài sẽ hoàn toàn kết thúc. Ông nhấn mạnh rằng không ai muốn sử dụng một cây cầu chỉ với mục đích vượt qua cây cầu đó. Họ muốn sử dụng một ứng dụng. Điều này phản ánh một sự thay đổi lớn trong tư duy thiết kế sản phẩm Web3.
Thay vì buộc người dùng phải trải qua các bước tài trợ, cầu nối và chuyển đổi riêng biệt, các ứng dụng tiền điện tử thế hệ tiếp theo sẽ nhúng thanh toán trực tiếp vào trải nghiệm người dùng. Mục tiêu là che giấu sự phức tạp của blockchain bên dưới, giúp tương lai thanh toán crypto trở nên liền mạch và tự nhiên nhất.
Sự chuyển dịch này được so sánh với thanh toán Web2 truyền thống, nơi người tiêu dùng hiếm khi nghĩ về hạ tầng đang xử lý giao dịch của họ. Khi mua sắm trên các nền tảng thương mại điện tử lớn, bạn không cần biết cổng thanh toán nào đang hoạt động. Bạn chỉ cần nhấn nút và hoàn tất đơn hàng.
On-ramp và bridge độc lập đang giải quyết sai vấn đề
Các doanh nghiệp được xây dựng xung quanh việc chuyển đổi fiat sang tiền điện tử hoặc di chuyển tài sản giữa các blockchain đang giải quyết một bước trung gian. Đáng buồn là người dùng chưa bao giờ thực sự quan tâm đến bước trung gian này. Họ quan tâm đến việc thực hiện một hành động cụ thể bên trong ứng dụng.
Việc chuyển đổi từ tiền pháp định sang tiền điện tử chỉ là một điều bắt buộc phải xảy ra để hoàn tất giao dịch. Khi các nền tảng ngày càng tích hợp trải nghiệm thanh toán bản địa, các dịch vụ on-ramp và bridge độc lập đang đánh mất sự nổi bật của mình. Người dùng không còn bị chuyển hướng đến các dịch vụ bên ngoài.
Hạ tầng thanh toán Web3 đang thay đổi như thế nào?
Fun hoạt động như một công ty cung cấp hạ tầng thanh toán cốt lõi, xây dựng công nghệ backend kết nối hệ thống thanh toán truyền thống với mạng lưới blockchain. Thay vì hoạt động như một sàn giao dịch hoặc ví hướng tới người dùng, công ty cung cấp các API cho phép các fintech và ứng dụng crypto nhúng tính năng nạp, rút, quyết toán và thanh toán trực tiếp vào sản phẩm.
Việc xây dựng hệ thống ống dẫn phía sau các ứng dụng crypto này đang diễn ra mạnh mẽ khi các thị trường dự đoán như Polymarket và Kalshi, cùng với các nền tảng cổ phiếu token hóa, tiếp tục thu hút ngày càng nhiều người dùng và hoạt động giao dịch. Dù các ứng dụng đó ngày càng trở nên phổ biến, hạ tầng cho phép nạp, rút và quyết toán vẫn chủ yếu nằm phía sau hậu trường.
Fun là một trong những công ty tiên phong xây dựng hạ tầng đó. Công ty cho biết họ hỗ trợ 100% hoạt động nạp và rút tiền trên Polymarket, cũng như các luồng nạp vào các kho tiền (vault) lớn nhất của Aave. Họ xử lý khối lượng giao dịch hơn 3 tỷ USD mỗi tháng và đã huy động được hơn 75 triệu USD tính đến thời điểm hiện tại.
Từ payment rails đến funding flows hợp nhất
CEO Alex Fine cho biết hệ sinh thái thanh toán crypto hiện tại vẫn bị phân mảnh một cách không cần thiết. Các nhà phát triển buộc phải ghép nối các bộ xử lý thẻ, đối tác ngân hàng, tài sản crypto, blockchain và cầu nối khác nhau để tạo ra trải nghiệm tài trợ.
Thay vì dựa vào các tuyến đường thanh toán (payment rails) riêng lẻ, các nền tảng nên tối ưu hóa mục tiêu cuối cùng là giúp người dùng được tài trợ càng nhanh và liền mạch càng tốt. Sự thay đổi này có nghĩa là nhiều doanh nghiệp thanh toán crypto hiện tại có nguy cơ trở nên lỗi thời.
Việc chuyển đổi sang mô hình hợp nhất giúp loại bỏ sự phân mảnh không cần thiết. Nó biến các rào cản kỹ thuật thành những dòng chảy tài chính mượt mà, định hình lại tương lai thanh toán crypto theo hướng tập trung vào giá trị thực sự dành cho người dùng cuối.
Bảng dữ kiện về Fun và hạ tầng mới
| Chỉ số | Giá trị |
|---|---|
| Khối lượng giao dịch hàng tháng | Hơn 3 tỷ USD |
| Hỗ trợ nền tảng | 100% nạp/rút trên Polymarket, nạp vault Aave |
| Tổng vốn huy động | Hơn 75 triệu USD |
| Đối tượng khách hàng | Fintech, ứng dụng crypto |
Tại sao Web2 lại khác biệt so với sự phức tạp của Web3?
Alex Fine giải thích rằng trong Web2, các khoản thanh toán có tính thay thế cao (fungible). Bạn có thể dễ dàng chuyển đổi giữa các phương thức thanh toán mà không gặp rào cản về mặt kỹ thuật. Tuy nhiên, trong Web3, mọi thứ phức tạp hơn rất nhiều vì mỗi phương thức thanh toán lại hoạt động theo một cách hoàn toàn khác biệt.
Các đội ngũ phát triển liên tục xây dựng lại cùng một hạ tầng thay vì xây dựng các luồng tài trợ hợp nhất được tối ưu hóa. Điều này dẫn đến sự lãng phí nguồn lực và trải nghiệm người dùng bị cắt khúc. Khi người dùng phải tự mình thao tác trên nhiều nền tảng, rủi ro phát sinh lỗi và thất thoát tài sản là rất lớn.
Sự phân mảnh trong hệ sinh thái hiện tại
Tình trạng phân mảnh này đặc biệt rõ rệt đối với người dùng tại các thị trường mới nổi như Việt Nam. Để tham gia vào một ứng dụng DeFi, họ thường phải trải qua nhiều bước: chuyển tiền từ ngân hàng sang sàn giao dịch, mua stablecoin, rút về ví cá nhân, sau đó bridge sang mạng lưới phù hợp và cuối cùng mới kết nối ví với ứng dụng.
Quy trình này không chỉ mất thời gian mà còn đòi hỏi kiến thức kỹ thuật mà đại đa số người dùng không có. Sự phức tạp này chính là rào cản lớn nhất ngăn cản sự chấp nhận rộng rãi của tiền điện tử. Tương lai thanh toán crypto phải giải quyết triệt để vấn đề này bằng cách gộp tất cả các bước vào một giao diện duy nhất.
Trải nghiệm một cú nhấp chuột và quản lý rủi ro thích ứng
Các nền tảng ngày càng nhúng trải nghiệm thanh toán bản địa, cho phép khách hàng sử dụng lại thông tin thanh toán đã lưu và hoàn tất giao dịch chỉ trong một cú nhấp chuột duy nhất. Điều này phản ánh đúng kỳ vọng của người dùng hiện đại về tốc độ và sự tiện lợi. Họ không cần biết mình đang giao dịch trên Ethereum hay Solana.
Sự tiến hóa này cũng mở rộng đến quản lý gian lận và rủi ro. Thay vì áp dụng các kiểm tra giống hệt nhau cho mọi giao dịch, hệ thống thanh toán nên thích ứng dựa trên lịch sử và hành vi của người dùng. Ví dụ, khách hàng lâu năm có số dư đáng kể nên có trải nghiệm khác với người dùng lần đầu, giúp nền tảng tối đa hóa nguồn vốn đồng thời quản lý rủi ro hiệu quả hơn.
Tác động của hạ tầng hợp nhất đến người dùng Việt Nam
Đối với cộng đồng người dùng tại Việt Nam, việc loại bỏ on-ramp và bridge độc lập mang lại lợi ích vô cùng thiết thực. Hiện nay, nhiều người vẫn gặp khó khăn khi phải sử dụng nhiều dịch vụ khác nhau để nạp tiền vào các ứng dụng Web3. Sự phức tạp của quy trình này khiến nhiều người e ngại.
Với hạ tầng thanh toán hợp nhất, họ có thể trải nghiệm sự liền mạch từ lúc nạp tiền pháp định qua ngân hàng địa phương hoặc ví điện tử cho đến khi tham gia các ứng dụng DeFi. Đây chính là chìa khóa để mở rộng sự chấp nhận tại thị trường mới nổi, nơi người dùng đặc biệt nhạy cảm với độ phức tạp và chi phí giao dịch.
Giảm rào cản kỹ thuật cho thị trường mới nổi
Khi các rào cản kỹ thuật được gỡ bỏ, người dùng Việt Nam có thể tập trung vào giá trị cốt lõi mà ứng dụng mang lại, thay vì lo lắng về cách vận hành blockchain. Sự thay đổi này sẽ thu hút một lượng lớn người dùng mới, những người trước đây bị ngăn cản bởi những quy trình rườm rà.
Tuy nhiên, quá trình này đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các nhà cung cấp hạ tầng quốc tế và đối tác thanh toán nội địa. Sự tích hợp với các phương thức thanh toán địa phương như ngân hàng Việt Nam hay ví điện tử phổ biến là yếu tố quyết định để tương lai thanh toán crypto thực sự bám rễ vào đời sống người dân.
Cơ hội và thách thức tại Việt Nam
- Cơ hội: Dễ dàng tiếp cận các ứng dụng Web3, giảm rào cản kỹ thuật, tiết kiệm thời gian và phí giao dịch. Trải nghiệm người dùng được nâng tầm tương đương các ứng dụng tài chính truyền thống.
- Thách thức: Cần có sự hỗ trợ từ các ngân hàng và nhà cung cấp dịch vụ thanh toán địa phương; quy định pháp lý về crypto tại Việt Nam còn đang trong quá trình hoàn thiện, đòi hỏi sự thận trọng từ cả nhà cung cấp lẫn người dùng.
Thị trường dự đoán và cổ phiếu token hóa: Mới chỉ đạt 10% tiềm năng
Nhìn xa hơn ngoài thanh toán, CEO Alex Fine cho biết thị trường dự đoán (prediction markets) và cổ phiếu token hóa vẫn nằm trong số những lĩnh vực tăng trưởng đầy hứa hẹn nhất của crypto. Cả hai vẫn đang ở giai đoạn đầu của sự chấp nhận. Ông ước tính thị trường dự đoán hiện tại chỉ đạt khoảng 10% tiềm năng cuối cùng.
Khi thanh khoản mở rộng, chúng ta sẽ thấy hàng triệu hợp đồng sự kiện tiềm năng. Điều này cuối cùng làm cho các nền tảng này có giá trị hơn, biến chúng thành những công cụ phòng ngừa rủi ro (hedging) thực thụ. Sự đa dạng hóa các sự kiện ngách sẽ thu hút nhiều đối tượng người dùng khác nhau.
Sự mở rộng của prediction markets
Hiện tại, thanh khoản của các thị trường dự đoán còn hạn chế, chủ yếu tập trung vào các sự kiện lớn mang tính toàn cầu. Tuy nhiên, trong 2-3 năm tới, thanh khoản dự kiến sẽ mở rộng đáng kể, cho phép giao dịch các sự kiện ngách cụ thể hơn. Dài hạn, prediction markets sẽ trở thành công cụ hedging phổ biến với hàng triệu hợp đồng đa dạng.
Đối với người dùng Việt Nam, prediction markets có thể mở ra cơ hội đầu tư mới nếu được quản lý phù hợp. Tuy nhiên, cần theo dõi chặt chẽ các quy định của Ngân hàng Nhà nước và Bộ Tài chính để đảm bảo tuân thủ pháp luật. Tương lai thanh toán crypto chắc chắn sẽ gắn liền với sự phát triển của các ứng dụng tài chính sâu sắc này.
Câu hỏi thường gặp
On-ramp và bridge là gì?
On-ramp là dịch vụ cho phép người dùng chuyển đổi tiền pháp định (fiat) sang tiền điện tử. Bridge là công cụ giúp chuyển tài sản giữa các blockchain khác nhau. Theo CEO Fun, cả hai sẽ biến mất khi được tích hợp trực tiếp và ẩn đi vào trải nghiệm người dùng trong các ứng dụng.
Tôi có thể sử dụng thanh toán crypto mới này ở Việt Nam không?
Hiện tại, các dịch vụ như Fun cung cấp hạ tầng cho các ứng dụng toàn cầu. Người dùng Việt Nam có thể sử dụng các ứng dụng tích hợp hạ tầng này, nhưng cần tự kiểm tra tính tương thích với các phương thức thanh toán địa phương cũng như tuân thủ quy định pháp luật hiện hành.
Làm thế nào để biết ứng dụng nào đã tích hợp thanh toán hợp nhất?
Hãy tìm kiếm các ứng dụng cho phép nạp tiền và rút tiền trực tiếp mà không cần chuyển hướng sang dịch vụ bên ngoài. Ví dụ: Polymarket và Aave đã sử dụng hạ tầng của Fun. Người dùng nên đọc kỹ tài liệu của ứng dụng trước khi sử dụng để đảm bảo an toàn.
Nguồn: CoinDesk.
